Eigenaarschap

Is dit genoeg?‘ of ‘Is dit goed zo?‘ zijn veel gestelde vragen in zowel de onderbouw als bovenbouw. Op veel scholen hoor ik deze vraag vrijwel dagelijks. Het is een vreselijke vraag, want dat is een signaal dat kinderen niet betrokken zijn bij hun eigen werk en leerproces.

“Geen kwantiteit, maar kwaliteit!”

Iets wat ook zeker meespeelt is competitie. Kinderen zijn veelal wel gemotiveerd om werk af te maken en het op tijd af te hebben, maar hoe zit het met de kwaliteit? Binnen ons onderwijs ligt een unieke kans: Geen kwantiteit, maar kwaliteit! Kinderen moeten eigenaar worden van het eigen leerproces.

Onzekerheid en eigenaarschap

De eerder gestelde vragen door kinderen ontstaan omdat leerlingen in de meeste gevallen voor hun gevoel ‘saai’ werk ‘moeten’ maken. Interessanter wordt het als je kinderen zo ver krijgt dat ze niet het gevoel hebben te ‘moeten’, maar ‘mogen en willen’.

De sleutel ligt mijns inziens in betekenisvol onderwijs en het ontdekkend leren.

Hoe pak je dat aan?

Hoe vraag je door en beweeg je kinderen ertoe? Hoe krijg ik mijn kinderen zo ver dat ze ze die vraag niet meer stellen, maar daarvoor in de plaats eigen werk kritisch op kwaliteit beoordelen?

Een interessant vraagstuk waar ik nu in groep 4 veel op inzet door dit veel te bespreken en regelmatig de vraag terug te stellen: ‘Ben jij tevreden over je eigen werk?’ of ‘Vind jij dat het zo goed is om in te leveren?’

“Oh ja, Check Check Dubbelcheck!”

Begin april bedachten de kinderen zelf dat we een stappenplan moesten maken om eigen werk goed te checken, omdat ze dat vlug vergeten. Dagelijks hoor ik nu bij geleverd werk: “Oh ja, Check Check Dubbelcheck!”

Inzicht in eigen leerproces

Een andere cruciale stap is kinderen inzicht te geven in hun eigen prestaties. Toetsen 1 op 1 bespreken en gesprekjes verhelderen veel. In de bovenbouw deed ik dat met de ontwikkelingsperspectieven op tafel. Voor de één soms confronterend, maar wel verhelderend en voor de ander een houvast bij onzekerheid. Aan mij de taak om dat in goede banen te leiden.

In elke groep maak ik altijd een uitgebreide analyse en bied ik kinderen handvatten om bewust te worden van het eigen leerproces. Bekijk hieronder hoe ik dat deed met een groep 8.